Top
STRONA GŁÓWNA
BITWY
KSIĘGA GOŚCI
MAPA STRONY

Rozmieszczenie wojsk

Pola Grunwaldu

Teren, na którym rozegrała się bitwa, nazwany później Polami Grunwaldu, dzieli się na dwie wyraźnie odmienne części. Część północno zachodnia od strony Stębarka i Grunwaldu jest w miarę płaską i bezleśną równiną. Część południowo wschodnia, ciągnąca się aż do jeziora Łubień i doliny rzeki Marózki to labirynt pagórków, dolinek i kotlin, w XV porośniętych lasem. Obie części rozdzielone są przez niegłęboką Dolinę Wielkiego Strumienia, ciągnącą się na przestrzeni 3 km od Łodwigowa do Stębarka. Przeszkody wodne mogące ograniczać ruchliwość konnych formacji istnieją głównie na obrzeżach pola bitwy. Najważniejsze z nich to jezioro Łubień i rzeka Marózka. Spore znaczenie mogło mieć także rozległe bagno znajdujące się na tyłach krzyżackich pozycji, ciągnące się od Grunwaldu po Stębark.

Początkowe ustawienie sprzymierzonych

Początkowe ustawienie wojsk

Początkowe ustawienie wojsk

Front sprzymierzonej armii liczył około 3 km. Wojska stały w liniach kolumn chorągwianych uszykowanych w kilku rzutach. Liczba rzutów na skrzydle polskim (lewym) była większa niż na skrzydle litewskim (prawym). Znamy dokładną lokalizację tylko nielicznych chorągwi. Wiemy, że 3 chorągwie smoleńskie stały na styku wojsk polskich i litewskich. Obok nich stanęła czesko-morawska zaciężna chorągiew Św. Jerzego oraz chorągiew gończa. Najprawdopodobniej obie polskie chorągwie należały do osłonowej grupy, która miała zdobyć skraj lasu, można zatem przypuszczać, że gdzieś w tej okolicy operowała także chorągiew marszałka Zbigniewa z Brzezia − dowódcy straży przedniej. Bezpośrednio z nimi sąsiadowały koronne chorągwie małopolskie i ruskie (krakowska, sandomierska, halicka i wieluńska), a w ich pobliżu, ale raczej w dalszym rzucie, stała chorągiew nadworna oraz prywatna chorągiew Dobiesława z Oleśnicy. O składzie lewego skrzydła polskiego brak szczegółowych danych. Przeważały tam zapewne oddziały z Wielkopolski, a w późniejszej fazie bitwy przybyły dwie chorągwie zaciężne. Rozmieszczenie pozostałych chorągwi nie jest znane.

Władysław Jagiełło z doborową, nieliczną eskortą stanął gdzieś na styku wojsk koronnych i książęcych, na wzgórzu, z którego miał widok na całe pole bitwy. Jego brat Wielki Książę Litewski Witold, bezpośrednio dowodzący wojskami Księstwa, stanął wśród swoich żołnierzy, czyli na prawym skrzydle sprzymierzonych.

Tabory pozostawiono najprawdopodobniej u południowego krańca jeziora Łubień. Czeladź obozowa, duchowni i pisarze zostali w obozach. Tam też pozostawiono artylerię.

Liczebność sprzymierzonej armii nie jest do końca znana. Andrzej Nadolski w monografii poświęconej grunwaldzkiej bitwie ocenia, że w walce wzięło udział 10 tysięcy konnych wojowników z Księstwa Litewskiego oraz 20 tysięcy rycerzy z Królestwa Polskiego. Siły te podzielone były na 51 chorągwi polskich i 40 litewskich.

Początkowe ustawienie armii Zakonu

Gość Zakonu z Francji

Gość Zakonu z Francji

Front armii Zakonu mierzył tyle samo co front sprzymierzonych, ale był bez wątpienia dużo płytszy. Wojska stanęły w liniach chorągwianych w kilku rzutach (być może tylko dwóch). W przerwach między chorągwiami pierwszej linii umieszczono działa. Ich użycie na polu bitwy było nowością w tej części Europy. Wbrew obiegowym opiniom, pod Grunwaldem nie było krzyżackiej piechoty. Żadne wiarygodne źródło nie wspomina też o wilczych dołach. Pamiętajmy, że Krzyżacy na pole bitwy dotarli dopiero nad ranem (o ósmej) 15 lipca, nie mieli więc odpowiedniej ilości czasu na przygotowanie pułapek.

Mamy bardzo skąpe informacje dotyczące ustawienia poszczególnych chorągwi krzyżackich. Możemy tylko przyjąć, że obie chorągwie wielkiego mistrza (wielka i mniejsza) towarzyszyły Jungingenowi, który w przeciwieństwie do polskiego króla, brał bezpośredni udział w walce.

Siły krzyżackie liczyły około 15 tysięcy ciężkozbrojnych rycerzy, wliczając w to Gości Zakonu i wojska zaciężne. Właściwych braci-rycerzy tworzących kadrę dowódczą było około 250 spośród 570 czynnych w tym czasie na terenie całego pruskiego państwa Zakonu.

  • WSTECZ
  • DO GÓRY
  • DALEJ
Copyright © 2007−2017 by historycznebitwy.info | All rights reserved. | Design by Misiek